Een oudere kat kan te maken krijgen met allerlei gezondheidsproblemen. Eén daarvan is chronisch nierfalen. Helaas komt dit behoorlijk vaak voor: ongeveer 30% van de katten krijgt hier mee te maken en dat heeft ook effect op de vachtverzorging.

Maar wat is nierfalen precies? Welke symptomen kun je herkennen en wat heeft dit eigenlijk met de vacht van je kat te maken?
In deze blog leg ik uit waar je op kunt letten en hoe je jouw kat kunt helpen als de nieren minder goed gaan werken.

Wat is nierfalen bij een kat?

Het woord zegt het eigenlijk al: bij nierfalen werken de nieren niet meer zoals ze zouden moeten.
De nieren hebben onder andere als taak om afvalstoffen uit het bloed te verwijderen en de vochtbalans in het lichaam te regelen. Wanneer de nierfunctie achteruitgaat, kunnen ze deze taken steeds minder goed uitvoeren.

Dit is helaas niet gelijk vanaf het begin te zien. De nieren hebben een flinke reservecapaciteit en kunnen dit heel lang compenseren. Pas als 70 % van de nierfunctie is uitgevallen ga je dit pas duidelijke klachten zien.

Wat zijn de symptomen van chronisch nierfalen bij een kat?

Wanneer de nieren minder goed functioneren, kunnen er verschillende klachten ontstaan.

• Meer plassen en meer drinken

Een van de eerste dingen die je kunt zien, is dat je kat meer gaat plassen. Het kan zijn dat hij vaker naar de kattenbak gaat, maar het kan ook zijn dat de plasjes duidelijk groter zijn dan voorheen.

Doordat je kat meer vocht verliest via de urine, gaat hij vaak ook meer drinken. Op die manier probeert het lichaam de vochtbalans op peil te houden.

• Misselijkheid, braken en minder eten

Aangezien de nieren de afvalstoffen niet meer goed uit het bloed kunnen verwijderen, hopen deze zich in het lichaam op. Hierdoor kan je kat misselijk worden, gaan braken en minder eetlust krijgen.
Ook klachten als pijn in de bek en diarree kunnen voorkomen.
Het gevolg hiervan is dat je kat afvalt en steeds magerder wordt.

• Minder energie en bloedarmoede

Bloedarmoede is ook één van de symptomen bij katten met chronisch nierfalen. Je kunt dit zien aan bleke slijmvliezen.
Maar wat je thuis misschien eerder opvalt, is dat je kat minder energie heeft. Hij slaapt meer, is minder actief en lijkt gewoon wat minder zichzelf.

Een doffe en plukkerige vacht

En dan komen we bij iets wat ik in de trimsalon regelmatig zie: een doffe, plukkerige of onverzorgde vacht. Doordat het lichaam slechter vocht vasthoudt, krijgt ook de vacht minder vocht en wordt droger.

Een kat met chronisch nierfalen kan zich letterlijk en figuurlijk niet lekker in zijn vel voelen. Daardoor zal hij minder aan zijn vachtverzorging doen.
Soms valt de slechte vacht zelfs eerder op dan andere symptomen. Het is natuurlijk geen bewijs dat je kat nierfalen heeft, maar een plotseling veranderde vacht kan wel een reden zijn om eens goed naar je kat te kijken en bij twijfel contact op te nemen met de dierenarts.

Hoe kun je nierfalen bij een kat eerder signaleren?

Omdat nierfalen lange tijd niet te zien is aan de ‘buitenkant’, is een regelmatige seniorcheck bij de dierenarts verstandig.
Met bloed- en urineonderzoek kan de dierenarts controleren hoe de nieren functioneren en al  in een vroeg stadium nierfalen signaleren.

Hoe eerder nierproblemen worden ontdekt, hoe eerder je samen met de dierenarts kunt kijken welke behandeling en ondersteuning nodig zijn. Chronisch nierfalen kan helaas niet worden genezen, maar behandeling kan wel helpen om klachten te verminderen en de achteruitgang van de nierfunctie zo veel mogelijk af te remmen.
Wacht daarom liever niet tot je kat symptomen gaat laten zien.

Hoe wordt nierfalen bij een kat behandeld?

De behandeling is afhankelijk van de situatie en het stadium van het nierfalen.

Vaak wordt een speciaal nierdieet geadviseerd. Daarnaast is voldoende vochtinname belangrijk. Afhankelijk van de klachten en de conditie van je kat kan de dierenarts aanvullende medicatie voorschrijven.

Maar naast de medische behandeling is er nog iets waar jij als eigenaar mee kunt helpen: de vacht.

De vachtverzorging van een kat met nierfalen

Als een kat zichzelf minder goed verzorgt, blijven oude, losse haren in de vacht hangen en kunnen er al snel klitten ontstaan. Klitten trekken aan de huid en zijn voor je kat behoorlijk oncomfortabel.

Zijn er eenmaal veel klitten ontstaan, dan is een bezoek aan de trimsalon vaak de beste volgende stap.
In de trimsalon breng ik de vacht weer op orde. Klitten worden geschoren als uitkammen niet meer mogelijk is en de oude, losse vacht wordt zorgvuldig uitgekamd.

Afhankelijk van de conditie van de vacht kan ik de vacht daarna behandelen met een droogshampoo of rijstzetmeel. Rijstzetmeel werkt ook als een soort droogshampoo. Zo heeft je kat weer een frisse vacht zonder klitten en oude haren.

Wat jij thuis aan vachtverzorging kan doen voor je kat met chronisch nierfalen

Wanneer de vacht weer op orde is, begint jouw taak thuis.
Probeer de vacht regelmatig bij te houden. Eén keer per week kam je de vacht zorgvuldig door met een combikam. Daarmee kun je eventuele beginnende klitten snel ontdekken en uitkammen.

Heeft de vacht wat extra hulp nodig? Dan kun je ook thuis een droogshampoo of rijstzetmeel gebruiken.Daarna met een slickerborstel de vacht zorgvuldig verder borstelen.

Het belangrijkste is dat je niet wacht tot er opnieuw grote klitten ontstaan.

Wat als je kat niet gekamd wil worden?

Natuurlijk kan het zijn dat je kat helemaal niet gediend is van die plotseling wekelijkse kambeurt.
Bouw het daarom rustig op. Begin met korte momenten en stop voordat je kat er genoeg van heeft. Beloon hem en probeer de volgende keer weer een klein stukje verder te komen.

En lukt het thuis echt niet?
Dan is een regelmatig bezoek aan de trimsalon, bijvoorbeeld iedere drie maanden, een goed alternatief.

Zeker bij een oudere kat die zichzelf door nierproblemen minder goed verzorgt, kan dit veel verschil maken. Je helpt hem daarmee niet alleen om klitten te voorkomen, maar zorgt er ook voor dat oude haren en een slechte vachtconditie niet nog een extra belasting worden.

Want als je kat zich door zijn nierproblemen toch al niet helemaal lekker voelt, is een pijnlijke, klittende vacht wel het laatste wat hij erbij kan gebruiken.

Een goede vachtverzorging is ook zorg voor je oudere kat

Chronisch nierfalen is helaas niet te genezen. Maar met de juiste begeleiding van de dierenarts en goede verzorging thuis kun je jouw kat wel zo goed mogelijk ondersteunen.

Let daarom niet alleen op hoeveel je kat drinkt of hoe vaak hij naar de kattenbak gaat. Kijk ook regelmatig naar zijn gedrag, gewicht, eetlust en vacht.

Een verandering in de vacht vertelt je misschien niet direct wat er aan de hand is, maar kan wel een signaal zijn dat je kat zichzelf niet meer zo goed verzorgt als voorheen.

En juist bij een oudere kat is het verstandig om zulke veranderingen serieus te nemen.